He article A.Z. Beingia rohpa pha kawpa he vaw reih hra tua ma y.
Kyhpachana Pakheipa
by A.Z Beingia,
Chapi, Camp: Pune
Monday, 21 May 2007
Eima Khih tawta cha Laisa hmipha ta-awpata a phu hialia pa nata Chyhsa Sovapa, Satlia zydua a khopaw hawta apakyh thaipa, apahno thai leipazy chata eina khoh hmeisei khiama? tapata thla apalo chhei/tla maw a nao ngasapa chhao a cha hra. Chahleikhota cha a thaithei ngai tapa chhao a cha. Chavata pyhraw avaw kho(passed) tawta cha a chuna sah viapazy pazao awpata Khih cha a puasai awpa a peimawh haw. Keima deikua cha subject-zydua eipassed- khai leipa vata supplementary-eza(exam) hnei awpata apachhuapanona chota pathlie awpa a byu haw.
Chatawcha Chhohkha apietheipa ama chapa vata Shillong-liata pyhrawhleikhana cha a chvacancies for IT Helpdesk and server monitoring u pazao awpata ryh vaw raopa ha eita. Palo a lie kawna chota a chhai awpa a byu hapa vata Ngachhina lobie a hlapata Khih tawhta a hlapi taita pathliepata ano cha eina siesai ha chy. Palo a lie kaw tapa deileipata taotia hro nawpa y tlo lei pata .
Eima chareina tlahzy sai nata Loliena tlao napie viata, Rah lia Veitu hawta baota eima kao khona daitizy ei Ropady chahta Tuhpi Kali y runo haw deita a hi lai pata Noh tlapa ei ha tyh. Zah vaw cha heita ei Chothlapino a vaw khai heipa chhochhi chata Loliena na taopa via heita. Lailazy sai nata ama Laipho nawpa a hno chhili thla hapata pahneisilipata a sie pakho eita. Chanota eipalo liata a vaw lapa cha , “ Laila zydua hry liata nama ei chatly ” eina tapa vata keima chhaota , “ Nama leipata la Khohro hnei a chhua khao vana rianai ” tahpata a Byhpi cho liata ei reipa kha a zathei nata. Chatawta ano chhaota a chhuana su Shillong- a tlopata nata Chapaphaopa kaw rohpata keima hawta a palo alienadah nata ei chata Nga kha a chhina thati nata keima chhaota ano hawta Ngah ei chhi lyma awpa a khonazy nata a hropa hlupizy chhaota a Chapaphaopa cha ei dao. Sahmia a hmo khao hra vei sila eima Chapapahaopa chata eima likawh liata Lyu maniah chapata eima vana dahzy, eima hmiala Saduthliena dah zy cha maniah a chhoh tyh. Chavana chata he eima likawh Kyhpachana he, ‘ Kyhpachana Dopa ’ a cha.
Awh, chatawcha Noh nata Dawh sie lymata Thlapa chhaota leipata dei lyma hrata. Thlazy chhapata a thie lyma pa hawta Koh chhao chata chhata vaw thie lyma hrata. Varopi Lyuchapata Bie a vaw tlo khei khao vei tawta keima chhaota ei Eza nazy passed- pata Marapa Rah Khihpi Siaha liata hleikhana nata hleinona zy patlopata BA- deikua cha Shillong- lata sie eikhona cha Chhokhazy chhaota a ryh na tahkhei hra eita. Chatawcha Viasazyta saisopata chhass- zy y na lata sie awpa cha , khatluta ma chhosoh a ly aw ? tapata ama reipa cha Nozah kawna chota , ah, cha hawpa la cha bao vei. Achunazy pha viata tapata a chhy ei nata. Chahrasala eipalo ta cha ama rei do kaw thla ha pata eipahno . Rianai tlapa da la a kao eisi, Pahneisilipata , Rah liata Veituzy deih baota ama kaopa hawta nama nata keima chhao kaorilipata chareikho eisi. Tapa hlazy kha a vaw lapa ta chhosoh cha a ly hmeiseih .
Tawcha keima chhaota K hih cha puasaipata ei chhuana su la cha ei pangai ha hra. Siaha tawta Aizawl- pangaipata zasie pita , Mydita zatlo pita, Mara House- pangai pata eima ngaizy eima si khai tawta Shillong- la sie nawpa ticket- zy la hei pita, Zahla Dawh pali(4:00pm) ta a sie awpa a chapa vata Mara House- tawta Dawh tho nata a khophie (3:30pm) pata a thao pita eima sie haw. Chatawcha Mydita a tlo awpa eima chapa vata hmo awpa ei ngiatiahleino kha eina vaw dy sualua va ma I ? tapata Moku rama chhao khai theileipata ropady lyma nata a chata a lyna nata a chata eipacharopata sie lyma pita, Mydi rasa lata buakha ei vaw mo chhohta Shillong- cha zatlo haw pita, Conductor- khiama tapata eimo pa cha na vaw pahra ta ei kaw mo pa cha ; hmo awpa ei ngiatialeipa , Khizaw liata ei Kyhpacha chaipa , ano a hlao leipata hro a ki thei leipa , ano kiahpah liata cha Kohsahkha chhao Noh kha hawta , ano a hlao leipata cha Nohkha chhao he Kohsahkha hawta apachasa theipa, etc. tlai chata nazatlo haw ? Tapata atlana biereina ku apatu na chota thyu nata ei hmobaozy la nata ano cha eipazi lyma haw. Tawcha ano cha hostel- liata a ypa a chapa vata hotel- lata na chhipata napatlosa haw ta. Zah pati nie khai tawta ei y na la cha a vy heita. Bie rei awpa cha hneihlu kaw sai pita , reituah a chhupa ta Mykhi deipa chhao a thei hma leipata , Thotla Awkho tipata Moku rama khaina la cha a hnia pita .
My khih vaw deita eima mo hawpa vata bahta thyu hawpa pita , eima pathaipaha khai tawta college admission- tao awpa ta college – nano nano liata hiana (application form) zy pangia pita .Nohno Nohtho khai tawta admission- nata ei yna awpazy pasiapano khai pita. Kalas (class) kia awpa cha a ngiatialeina nata a ngiaronata bie nata a chhapa cha Myungyu Reih(English) ta bie rei awpa a cha ha ba pa vata a cha. Chahleikhota avao khypata ( by heart-system ) ta avaw passed- tyh pa ei chapa vata a cha. Eikha cha Zahla chhata vaw chasi kawbata Viasazy hnota a chasi dah cha tapa rei a chhuapata Myungyu Reita , “ it is very winter ” tapata eino eitho lata rei nata pahno thai tlo leipa eita. Eivaw di tawta ei o tlo lapa Tlaikaopaw hnota hiahri nata ano chata na chhota, “ it is very cold ” ta awpa na a cha . Tawcha ‘ Khochaino ’avaw charei nata chho nata , ano chhaota a za tlo thao nota keima hawta a thaileinaziezy nachho hrata, “
Eiviasa a y tuapazy tawta Myungyu Reih ta bie rei nawpa dah cha a rohta arohpata a vao nata kalas chhoh liata eivao chiepa rei lyma nata ei rei khai tawta cha bie eina hiahripa chhao , eina chhopa chhao cha a chahta ‘ yes ’ nata a chata ‘ no ’ hmapata ei y tyh.” Tapata eina chhoh hra. a thata pahnei saiso taopata eima y.
Chatawcha daiti sie lymata ei Khochaino thati cha Viasazyta navaw chho eita. Khohropa a hneina thati a cha. Chasala ei hmiako lia deikua cha khapa hma ta reikho tlo leipata , ei hiahripa chhaota saisona lata pakiah ha chhytlo ta . Eipachana deikua cha paha thei khao vei, a chhapa cha a Kyh eipacha ngasapa vata a cha. Khohro avaw hnei hapa chhaota a ngiapachhipata, basaipata keimala a vaw hei heih khiata cha khatino raita a pyh aw nata a chata daiti eipa hy na dah zy chho hranata. Ano deikua chata keima hleikhota cha khohropa hnei leipata , eichata ngala ta ngah a chhinazie reipata na phi ha ta . Eikha cha ei O tlo lapaw a chhuti chhota ano cha ei y na la a kaw rie awpata za aw nata , Nohno Nohtho eima y khoh tawta ano cha thazei ngaitapata y ta, Pati chhao nie phasi leipata a y. Thohna apamosa awpata chho nata chasala abyu leina nata Phusa a hryu thlathli na dah cha na chhotapata kho leipata.
Zahkha cha ano deita thohna dao la zu awpa na hiata , keima chhaota a ryh takhei hra nata. Cha Zah cha Zahhropa haw cha leipata Moku paha ngai tapata a mo thei ha ta. Keima chhaota a ly khei kaw nata. Eza a vaw hniata field work- hnei awpata Tura- lata Zahkha rie ta sie awpa vaw byu hata . Ano deita y awpata a pei ata leipa vata cha Zah cha a no deita sie sai haw nata. Chhrasala ryhpao leina a y pa vata Zahla chhata a vaw lie pakhua ha hei pita, O ei vaw tlo pacha vaw dah vaw roh kawta, Khochaino he a di ha tly ma I ? tapata O chhicha a vaw khaw tlo leipata, tawcha O chhoh a zangia nata, chasala Khochaino cha Moku paha ngaitapata ei rakho liata a khu lata a vaw mo thla ha ta. Khazia ma O chhi chhao a hrai vei I ? tapata eivaw mo pasiapa cha, Rakho kiahpah liana zy chata Thohna Byh nata a kahna (syringe) vaw y eita. Tawcha pahra/pathyu leipata eiviasapaw Rakho liana chata a mo hra nata. Mykhih a vaw deipa cha a Moku paha ngaitapa tawna chata a kaw theita keima deikua cha eipalo a pasa ngai tapa vata Moku rama chhao khai thei leipata ei y pa vata a hra thla ha nata, apamosa pakhei nata. Ano cha vaw thyu ta apahlaw ngai tana chota navaw hmota , chasala apahnolei apacha khacha ha nata , eiviasapaw khia maw ? tapata na vaw hnia ta chahrasala keima eicha zie cha vaw pahno hawta. Tawcha ei mo khia ma ? a tahpa vata chahna paphaopa roh lymata ei lu cho, Lahua ry liata so a chhuapata a vaw hy pa cha eimo kaw padei ha nata , athata chahna chota ngiathaina na haw chaima ta . A ngiathai awpa chi cha leipata na basai awpa apeimawh tapata chho nata. Chavata rehabilitation centre- liata y awpa ta chho nata ano chhaota ngiaro kawna chota a ryh na takhei ha hrata.
Khihsa theipa ama chapa vata Phusa la chhata rairu na a y leipa vata a myuhyu na su la pangai lyma ha pita. Keima deikua cha ypa awpa ama pasai leipa vata ei y na O la za kua ha chy nata., Hata eino kholata tly thei awpa a chana dah cha na chho eita. Chatawcha Hata einona liata tly awpata vaw lyma ha nata. Ano chhopadahpa (room) cha navaw pahy pa eita, tawcha eina vana dahzy, a y kho khao leina dahzy rei lyma ta chavata a chhoh tawta lapapua awpata na haw chaima ta . Keimata a daiti tlo ma leipata a daiti a tlo tita cha nama nakhopa hlata keima tlao ei kho via mata, tapata chho nata . Chasala a kyh apa cha leipa hawta napachapata na mao chhie lymata. Ei byh (pocket) liata Pen-cha lapata a hmao pazaopata; ei la papua vei khiata cha eimokhao liata vie na chhuapata a hie apaha ngasata, chahrasala keima reita ei la papua theileina dah chho nata a ma leinota Pen- cha chhu pakhua nata. Chatawcha bie chhao na chho kho khao leipata. Dawty (doctor) zy hno chhaota tly khao lei awpa a khona vaw reipata a disai ha chy nata. Chatawta Noh reileipa liata Dawty tawta bie (phone call) dao nata , he hawta, “ Naviasano kha eima pahnoleipata a pua haw ” tahpa a cha.
Mydi tawta tlua lyma pita , a hostel – lazy, a charei tyhna lazy , chasala hmo thei leipa pita, Zahla vaw cha ha bata chavata hostel- liata a ylapa nata ei O la na cha Zah pati nie awpata a di ha chy pita. Zah pati nie khai tawta a viasano hnona chata ei hnota a rie awpata hrua nata ano chhaota peih a ta leipa vata cha Zah liana cha eima panota a thati hropazy rei lyma pita dawhhraw(10:00pm) pa rachhohta eiviasano hnona chata amo nala pangai awpata chho nata.
Eiviasano cha a hmia apahli awpata ngai asina chhopadapa (bath room) la ta a ngiata. A reilei ngaitapata kawpua pata a hmia pada/hla khaipata China nata Thlazona ta bie chhao reitheileipata , khapa hmo ma a hmo haw ? tapata keima chhaocha a va ngia nata . Chaliana chata Khochaino cha a Khohropa a basai theileipa Kyhpachana Pakheipata Kyh avaw pacha tuhpa chata a Husona cha avaw lapa haw. He Kyhpachana pakheipata Chyhsa Kyh apacha tuhpa nata eima raona awpa, eima chhiena awpa, eima Thina awpa taih chhaota apapeisa leipa, Zawngiana rai a hnei leipa, eima Sapa Thina deih chaleipata eima Thlahpa Thina taih chhaota maniah a do vei tuh pa cha ‘ DRUGS ’he avaw cha.
He Kyhpachana Pakheipa ‘ DRUGS ’ , ngiachhiena raita a pikhei leipa , Zawngiahna a hneileipa nata Thietuh ahmapa tawna heta keimo ‘ MARAPA SAWZY ’ pi he a sosi ei sila, a Kyh apacha pathlei hapa nata adovei hapazy eima ypa a cha khiata cha basai para ei sila, apachana dah/chah a pahno ma leipazy pita tao pachhi a chhuana raita hnei lei awpata , Sapa Thina Thlakhao maniah apangiasa tuhpa deih cha leipata eima Thlapa chhazaw Hrina su (MEITIPO) la maniah a chhi tuhpa he a dyu lyma ei su vy.
Dated Pune, 16th February 2007.
Note: Satlia AZ Beingia he Chapi khihpa chata, atahma he Pune liata achunga hai. A email khohpazy chata voyler_21[a]yahoo.com he a email ID a cha.
| < Prev | Next > |
|---|






Shillong liacha,marasaw,marapa chavata mohnaopa nata pasipasawpa amachah daiti liata,amo mopakhata tla amathatih ama pasia tyh bao. khasi nata amapabua ho kaw tlai hra,thokha chhochhi cha,warning hmopa vata shillong khi puasai hapa chhao am yholo.
Nazaw kheita cha aw?